Баъзе аз намояндагони мухолифини ҳукумати Тоҷикистон дар Аврупо мегӯянд, талош доранд, ки аз эҳтимоли ихроҷи Саидтаиб Саидмамудов, яке аз фаъолони ҷомеаи помириҳо, ба Душанбе пешгирӣ кунанд. Ӯ рӯзи 19-уми октябр дастгир шуда, дар ҳоли ҳозир дар боздоштгоҳе дар шаҳри Ҳофи Бавария будааст.
Фарҳод Одинаев, яке аз намояндагони мухолифин, рӯзи 2-юми ноябр ба Радиои Озодӣ гуфт, "дар фурсати наздиктарин бо вакили мудофеъ (адвокат) ба назди ӯ меравем, то аз ихроҷаш пешгирӣ кунем."
Фарҳод Одинаев
Вай афзуд, Саидтаиб дар чанд ҳамоиши эътирозии зидди ҳукумати Тоҷикистон дар Аврупо иштирок карда, ҳоло дар боздоштгоҳе нигоҳдорӣ мешавад, ки ба ӯ эҳтимоли ронда шудан аз қаламрави Олмон таҳдид мекунад.
Манзури Одинаев маркази ихроҷи Вазорати муҳоҷирати Олмон дар шаҳри Ҳоф аст. Ҷое, ки мақомоти Олмон соли 2023 Билол Қурбоналиев, узви "Гурӯҳи 24", як созмони мухолифро ба Тоҷикистон ихроҷ карда буданд. Ӯ дар Тоҷикистон даҳ ҳол аз озодӣ маҳрум шуд.
"Агар Саидтаиб Саидмамудов ба Тоҷикистон фиристода шавад, маълум аст, ки зери шиканҷа қарор хоҳад гирифт," – мегӯяд Фарҳод Одинаев.
Ду фаъоли ҷомеаи помириҳо дар Олмон, ки ба далели амниятӣ (зери хатар нагузоштани пайвандон дар Тоҷикистон) нахостанд номашон фош шавад, гуфтанд, Саидтаиб аввал дар Русия буд ва сипас ба Олмон кӯчид.
"Ду дафъа барои дарёфти ҳаққи иқомат дар Олмон муроҷиат карда, аммо пас аз гирифтани посухи рад ба Фаронса рафт. Аз онҷо дубора ба маҳалли зисти аввалааш, яъне Олмон, фиристоданд. Акнун дастгир шуд," – гуфтанд мусоҳибони мо. Бино ба созишномаи Дублин, ҳар паноҳҷӯ бояд то замони дарёфти санад дар кишваре, ки бори аввал тавассути он ба хоки Аврупо ворид шуд, бояд бимонад.
Қаблан баъзе аз намояндагони мухолифини тоҷик ба далели вайрон кардани ин созишнома аз кишварҳои аврупоӣ ронда шудаанд. Фарҳод Одинаев мегӯяд, ҳоло талош доранд, ки ҳадди ақал Саидтаиб Саидмамудов аз Олмон ба кишваре ронда шавад, ки дар онҷо таҳти таъқибу боздошт қарор нагирад.
Мақомоти Олмон мегӯянд, то охири моҳи августи соли 2026 дар ин кишвари аврупоӣ тақрибан 13 ҳазор тоҷикистонӣ ҳузур дошта, зиёда аз ҳазор нафари онҳо бо ихроҷ рӯбарӯянд.
Бо вуҷуди танқиди созмонҳои байнулмилалӣ, аз ҷумла Дидбони Ҳуқуқи Башар (Human Rights Watch), мақомоти Олмон дар солҳои охир чанд фаъоли мухолифинро ба Тоҷикистон рондаанд.
Қазияи Асадулло Бобоев, узви Ҷунбиши мухолифи ислоҳот ва рушди Тоҷикистон, яке аз мавридҳои охир аст. Вай моҳи июни имсол аз Олмон ронда ва дар Тоҷикистон боздошту ба 17 сол зиндон маҳкум гардид. Худаш қаблан дар суҳбат бо Радиои Озодӣ гуфта буд, ки ҳарчанд ба далели мушкил дар санадҳояш дастгир шудааст, аз он ки дар Тоҷикистон барои фаъолиятҳои сиёсияш ҳабсу шиканҷа хоҳад шуд, нигарон аст.