Душанбе, Май 21, 2012 Соат ба вақти Душанбе 21:54

Тозатарин матолиб

СССР-сиёсати сулхпарварона!

Видео СССР: “Тафриқа андоз ва сиёсат кун”

Коршиносон мегӯянд, ин асли бунёдии сиёсати Шӯравӣ барои тоҷикон бо фоҷиаҳои бештар тамом шудааст. Идома

Видео Қаҳтии марговари оғози таърихи Шӯравӣ

Дар солҳои 1932-33 Русия ҳамаи ғаллаи рустоиёни Украинаро гирифт ва онҳоро бечора кард. Зиёда аз 3 миллион нафар фавтид. Идома

Видео Молдова: Мо дар як шаб бесавод шудем

Шояд ҳеч чизе дар бозтоби воқеаҳои таърихӣ ҷолибтар аз нақли шоҳидони зинда набошад. Идома

 

 


Агар дар кадоме аз ин аксҳо худро шинохтед, лутфан, бо мо дар тамос шавед, мо ҳикояти шуморо шунидан мехоҳем. Мо мехоҳем, бидонем, ки дар ин 20 сол баъд аз фурӯпошии Иттиҳоди Шӯравӣ шумо дар куҷоед ва чӣ ҳол доред. Лутфан, бо мо дар тамос шавед. Мо ҳатман посух хоҳем дод.

Телефонҳои мо дар Душанбе ва Прага: (+992) 985 638 356 ва (+420) 725 037 943. Занг занед ё SMS фиристед. Имейлҳои мо Tajik@rferl.org, Tajikweb@rferl.org

Таърих дар ҳикояти аксҳо ва видео

JavaScript-и шумо сокит аст ё Adobe's Flash Player-и шумо кӯҳна мебошад. Навтарин Flash player-ро аз ин ҷо бигиред.
JavaScript-и шумо сокит аст ё Adobe's Flash Player-и шумо кӯҳна мебошад. Навтарин Flash player-ро аз ин ҷо бигиред.
Видео

Видео СССР. Шикастани инсони норозӣ

Ҳақталошии шаҳрванд Абдулло Мирбобоев дар соли 1983 як гӯшаи Душанберо ба майдони тирандозӣ ва набард табдил дод. Бар асари ин даргирӣ, ки даҳҳо корманди милиса ва ду зиреҳпӯши ҳарбӣ ба зидди як нафар сафарбар гардид, як милиса ва яке аз писарҳои Мирбобоев кушта ва чандин тан захмӣ шуданд.

Матолиби ин сафҳаи махсус

Видео Чаро одамон аз “биҳишт”-и СССР мегурехтанд?

Агар Иттиҳоди Шӯравӣ кишвари хубе буд, чаро одамон талош мекарданд, аз он бигурезанд?
Идома

Видео Шикасти СССР оё "интиқоми Худо" буд?

Иттиҳоди Шӯравӣ аввалин давлате дар таърих буд, ки комилан ба атеизм асос ёфт ва худро дар ҷои Худо гузошт.
Идома

Видео Бешазоре ҳамчун "мамнӯъгоҳ"-и СССР

Дар ин ҷангал, дар наздикии Санкт-Петербург дар як сол 40 000 нафар кушта ва гӯрондаанд.
Идома

Видео Вақте ки Афғонистон мавзӯи мамнӯъ буд...

Дар Шадринск, як шаҳраки хурди Русия, ба мисли ҳар шаҳри дигари СССР ба сарбозон ва журналистон гуфтани ҳақиқат дар бораи ҷанги Афғонистон мамнӯъ буд.
Идома

Видео СССР чӣ гуна барҳам хӯрд? Нақли Леонид Кравчук

Имрӯз 20-умин солгарди фурӯпошии Иттиҳоди Шӯравист, ки соли 1922 таъсис ёфта, қариб 70 сол вуҷуд дошт.
Идома

Чандрасонаӣ Хотираҳои СССР

Як барномаи нодири Радиои Озодӣ бахшида ба 20-умин солгарди фурӯпошии Иттиҳоди Шӯравӣ.
Идома

Видео Фурӯпошӣ. Бист сол бе СССР

Рӯзи 5-уми декабри дар торнамои мо тарҳи чандрасонаии "Фурӯпошӣ. Бист сол бе СССР" мунташир хоҳад гашт.
Идома

Маводи озмуни "Ман дар СССР зистаам"

Дар ин бахш чизе мавҷуд нест.17094


Кӣ ва кай эълони истиқлолият кард?

15 узви собиқи Иттиҳоди Шӯравӣ   Таърихи эълони истиқлолияти миллӣ
         Арманистон          23-юми августи 1990
         Белорусия (Белорус)          27-уми июли 1990
         Гурҷистон (Ҷорҷия)          9-уми апрели 1991
         Латвия          4-уми майи 1990
         Литва (Литвониё)          11-уми марти 1990
         Молдавия (Молдова)          27-уми августи 1991
         Озарбойҷон          18-уми октябри 1991
         РСФСР (Русия)          12-уми июни 1990
         Тоҷикистон          9-уми сентябри 1991
         Туркманистон          27-уми октябри 1991
         Узбакистон          31-уми августи 1991
         Украина          24-уми августи 1991
         Қазоқистон          16-уми декабри 1991
         Қирғизистон          31-уми августи 1991
         Эстония          20-уми августи 1991

Гоҳномаи фурӯпошии СССР

1985

11-уми март  – Михаил Горбачёв ба мақоми Котиби генералии Ҳизби коммунисти Иттиҳоди Шӯравӣ номзад шуд.

1986

25-уми феврал  – Дар анҷумани 27-уми Ҳизби коммунисти Иттиҳоди Шӯравӣ Горбачёв оғози сиёсати ошкорбаёниро эълон кард.

2-юми апрел – Ошӯб дар Якутск миёни аҳолии маҳаллӣ ва русҳои муҳоҷир, нахустин муноқишаи байниқавмӣ баъди ба қудрат расидани Горбачёв.

апрел – Фоҷиаи Чернобил

16-уми декабр – Андрей Сахаров аз ҳабси хонагӣ дар шаҳри Горкий озод шуд ва ба Маскав баргашт.

16-19-уми декабр – Шӯриши “Желтоксан” дар Алмато

1987

27-уми январ  – Горбачёв дар пленуми Кумитаи марказии Ҳизби коммунист аз зарурати бозсозӣ сӯҳбат кард.

21-уми октябр – Раҳбари бахши маскавии ҳизб Борис Елтсин Горбачёвро дар ҷаласаи Кумитаи марказӣ шадидан танқид кард.

11-уми ноябр – Елтсин аз мақоми ҳизбияш барканор шуд.

8-уми декабр – Дидори Рейган ва Горбачёв ва имзои созишномаи барчидани мушакҳои ҳастаии миёнапарвоз дар Аврупо.

1988

Март – Дар посух ба талаби Қарабоғи Кӯҳӣ, Котиби Генералӣ Михаил Горбачёв эҳтимоли ҳама гуна тағйир дар марзбандии ҷумҳуриҳои шӯравиро рад кард.

13-уми март – Номаи машҳури Нина Андреева ба зидди бозсозӣ дар рӯзномаи “Советская Россия” мунташир шуд.

14-уми апрел – Имзо шудани Созишномаи хуруҷи нерӯҳои шӯравӣ аз Афғонистон то 15-уми феврали соли 1989.

Сентябр-октябр – Дар пайи даргириҳои пароканда аҳолии озарбойҷонии Қарабоғи Кӯҳӣ аз ин ҷо ва аз Арманистон ба Озарбойҷон фирор кард.

1989

Март – Борис Елтсин, Андрей Сахаров, Анатолий Собчак ва дигар ислоҳталабону демократҳо дар интихоботи вакилони мардумии Шӯравӣ пирӯз шуданд.

9-уми апрел – Нерӯҳои шӯравӣ ба тазоҳуркунандагони истиқлолиятхоҳ дар Тифлис ҳамла карданд, 20 нафар кушта шуд.

25-уми май – 9-уми июн – Ҷаласаи аввали Анҷумани вакилони халқ баргузор шуд. Сахаров ва Горбачёв дар он вориди баҳси сахт шуданд.

22-юми июл -- Дар Тоҷикистон тоҷикӣ(форсӣ) забони давлатӣ эълон шуд.

23-юми август – Сокинони ҷамоҳири Соҳили Болтик дар 50-умин солрӯзи қарордоди Молотов-Риббентроп тазоҳурот баргузор карданд.

31-уми август – Дар Молдова забони молдовӣ/руминӣ забони давлатӣ эълон шуд.

9-уми ноябр – Девори Берлин фурӯ афтод.

14-уми декабр – Андрей Сахаров аз баҳси пуршӯр дар Анҷумани вакилони мардумӣ ба манзилаш баргашта, фавтид.

1990

19-20-уми январ – “Январи сиёҳ”. Артиши шӯравӣ тазоҳуркунандагони истиқлолхоҳро дар Боку саркӯб кард.

7-уми феврал – Кумитаи Марказӣ модаи 6-уми Қонуни асосии Шӯравиро бекор кард.

11-12-уми феврал – “Баҳманмоҳи хунин”. Саркӯби тазоҳурот дар маркази Душанбе, пойтахти Тоҷикистон.

11-уми март – Литва аввалин ҷумҳурие буд, ки истиқлолияти худро эълом дошт ва бо эффекти "домино" дигар ҷамоҳир дер ё зуд аз он пайравӣ карданд.

15-уми март – Михаил Горбачёв аз тарафи Анҷумани вакилони халқ президенти Иттиҳоди Ҷамоҳири Шӯравии Сотсиалистӣ интихоб шуд.

1-11-уми июл – Дар анҷумани 28-уми ниҳоии ҲКИШ Горбачёв бори дигар Котиби Генералии КМ интихоб шуд.

1991

13-20-уми январ  – Талоши нерӯҳои коммунистӣ ба табаддулот дар Литва ва Латвия.

17 март – Референдуми пешниҳодии Горбачёв барои ҳифз ё лағви СССР.

19-21-уми август – Табаддулоти давлатии зидди Горбачёв шикаст хӯрд.

8-уми декабр – Раҳбарони Русия, Украина ва Беларус бо имзои Созишномаи Беловежск расман СССР-ро барҳам доданд.

25-уми декабр – Горбачёв аз мақоми президенти СССР истеъфо дод.